Pranajama

Oddech, który uzdrawia

Powitanie z czytelnikiem

Od pierwszych chwil naszego istnienia, oddech stanowi fundament naszego życia. To z nim rozpoczynamy naszą życiową podróż i to jego regularny rytm towarzyszy nam aż do ostatnich chwil. W przestrzeni życia codziennego, pełnego pośpiechu i ciągłej gonitwy, często zapominamy o jego obecności, nie zdając sobie sprawy z głębokiego wpływu, jaki oddech wywiera na nasze ciało, umysł oraz emocje. W świecie starożytnych praktyk, w którym pranajama stanowi klucz do zdrowia i spokoju, oddech jest zarówno nośnikiem życiowej energii – prany, jak i narzędziem, które pozwala nam na osiągnięcie równowagi wewnętrznej i zewnętrznej.

Kiedy zwracamy uwagę na swój oddech, otwieramy drzwi do świata świadomego życia. Odkrywamy wtedy, że każdy wdech ma potencjał, by przynieść ulgę, odprężyć nasze spięte mięśnie i rozjaśnić zatłoczony umysł. Każdy wydech może pomóc w uwolnieniu zgromadzonego stresu i negatywnych emocji. Praktyka pranajamy to umiejętność zarządzania tą niezwykle cenną, ale tak często niedocenianą energią życiową.

Przez lata doświadczenia i studiów nad tą starożytną sztuką, nauczyłam się, że mądrość oddechu jest kluczem do zdrowia i spokoju. Pozwala ona odkryć nową jakość życia, gdzie głęboki, świadomy oddech staje się narzędziem przemiany. Taka świadomość oddechu pozwala na znalezienie harmonii pomiędzy naszym ciałem a umysłem, co z kolei umożliwia nam życie w pełniejszym zdrowiu i większym zadowoleniu.

W dzisiejszym świecie, gdzie pogoń za sukcesem i ciągły stres są na porządku dziennym, pranajama staje się jak kotwica, która umożliwia nam utrzymanie równowagi w burzliwych wodach życia. Oddech, który jest z nami od chwili narodzin, może być celowo kształtowany, aby wprowadzać w stan głębokiego odprężenia, oczyszczania umysłu i łagodzenia bólu.

Różnorodność technik pranajamy jest bogata i służy różnym celom. Niektóre z nich mają na celu pobudzenie i energetyzację ciała, inne zaś skoncentrowane są na uspokojeniu i relaksacji. W procesie praktykowania pranajamy, istotne jest, aby pamiętać o kilku kluczowych zasadach. Przede wszystkim oddech powinien być głęboki i rytmiczny, tak aby energia – prana mogła swobodnie przepływać przez nasze ciało. Ponadto, ważne jest, by praktykować regularnie, z uwagą i skupieniem, aby móc doświadczyć pełni korzyści płynących z tej praktyki.

Jednym z najważniejszych aspektów pranajamy jest zrozumienie, że nie jest to jedynie technika oddechowa. Jest to praktyka uważności, skupienia i medytacji, która wymaga poświęcenia czasu i uwagi. Kiedy oddychamy z pełnym zaangażowaniem, otwieramy się na nowy wymiar doświadczeń i postrzegania siebie oraz otaczającego nas świata.

Pranajama uczy nas też, że każdy moment jest okazją do świadomego doświadczania i że każdy oddech jest szansą na ponowne połączenie się z samym sobą. W ten sposób, oddech staje się naszym osobistym, codziennym rytuałem, który pomaga nam wracać do równowagi, niezależnie od zewnętrznych okoliczności.

Mając to na uwadze, chciałabym zaprosić Cię, drogi Czytelniku, do wędrówki przez strony tej książki, abyś mógł odkryć uzdrawiającą moc oddechu dla siebie. Niech każde słowo, które przeczytasz, będzie jak wdech, który wnosi w Twoje życie świeżość i inspirację, a każdy akapit jak wydech, który pozwoli Ci uwolnić to, co już nie służy Twojemu dobrostanowi. Pranajama to podróż do głębi siebie, gdzie oddech jest przewodnikiem, a celem jest harmonia i spokój, które z pewnością znajdziesz w sobie, ucząc się kontrolować i uwalniać swój oddech z pełną świadomością.

Spis treści

Powitanie z czytelnikiem

Pranajama – starożytna mądrość dla współczesnego zdrowia

Definicja Pranajamy i jej znaczenie

Krótka historia Pranajamy

Korzyści zdrowotne płynące z regularnej praktyki

Zarys książki i tego, czego czytelnik może się nauczyć

Rozdział 1: Pranajama – co to jest i skąd się wywodzi?

Ewolucja Pranajamy w tradycji jogi

Yoga Sutras Patanjalego i Hatha Yoga Pradipika

Różnice między Pranajamą a zwykłym oddychaniem

Pranajama w różnych kulturach

Rozdział 2: Fizjologia oddechu – jak oddychanie wpływa na ciało i umysł

Anatomia układu oddechowego

Biochemia oddechu i wymiana gazów

Oddech a układ nerwowy

Oddech i energia życiowa (prana)

Rozdział 3: Związek między oddechem a stresem i bólem

Naukowe dowody na związek oddechu ze stresem

Pranajama jako narzędzie do zarządzania bólem

Oddychanie a stan umysłu – wpływ na emocje i myślenie

Oddech a reakcje ciała na stres

Rozdział 4: Podstawowe techniki Pranajamy dla początkujących

Instrukcje do prostych technik Pranajamy

Oddech brzuszny – fundament dla początkujących

Ujjayi Pranajama – technika oddechu zwycięzcy

Nadi Shodhana – oczyszczająca Pranajama dla równowagi energetycznej

Rozdział 5: Oddech świadomy – praktyka uważności przez oddech

Co to jest uważność i jak ją kultywować przez Pranajamę

Techniki uważnego oddychania

Korzyści płynące z uważności oddechowej

Integracja uważności z codziennymi czynnościami

Rozdział 6: Techniki oddechowe dla zaawansowanych – głębsze praktyki Pranajamy

Bhastrika Pranajama – oddech energetyzujący

Kapalabhati Pranajama – technika "świecącej czaszki"

Surya Bhedana i Chandra Bhedana

Rozdział 7: Pranajama w życiu codziennym – integrowanie praktyki z rutyną

Pranajama przy biurku – techniki dla siedzącego trybu życia

Oddychanie w ruchu – Pranajama podczas spacerów i lekkich ćwiczeń

Pranajama przed snem – techniki na dobry sen

Pranajama dla lepszego skupienia – ćwiczenia dla umysłu

Rozdział 8: Rozwiązywanie problemów – jak radzić sobie z trudnościami w praktyce

Najczęstsze wyzwania i pytania w praktyce Pranajamy

Dostosowanie Pranajamy do indywidualnych potrzeb i możliwości

Jak unikać powszechnych błędów w praktyce

Kiedy szukać pomocy u nauczyciela Pranajamy

Rozdział 9: Pranajama a inne systemy uzdrawiania

Synergia Pranajamy i Asany

Pranajama i medytacja

Zasady Ajurwedy a praktyka Pranajamy

Oddychanie a inne formy medycyny holistycznej

Rozdział 10: Świadectwa i studia przypadków

Opowieści osób, które zmieniły swoje życie

Badania nad efektami Pranajamy

Inspirujące historie z różnych środowisk i warstw społecznych

Pranajama w terapii

Rozdział 11: Tworzenie indywidualnego planu praktyki Pranajamy

Jak określić cele praktyki Pranajamy

Projektowanie spersonalizowanego harmonogramu ćwiczeń

Integracja Pranajamy z codziennymi aktywnościami

Śledzenie postępów i dostosowywanie praktyki

Zakończenie i podsumowanie

Podsumowanie najważniejszych korzyści

Refleksje nad długoterminową praktyką

Zachęta do kontynuacji nauki i praktyki

Zasoby dla dalszego rozwoju w Pranajamie

Pranajama – starożytna mądrość dla współczesnego zdrowia

Definicja Pranajamy i jej znaczenie

Pranajama to starożytna praktyka kontrolowania oddechu, która wywodzi się z indyjskiej tradycji jogi. Termin ten składa się z dwóch słów sanskryckich: „prana”, oznaczającego życiową energię, którą można rozumieć jako oddech lub siłę witalną wszechświata, oraz „ayama”, co tłumaczy się jako kontrola lub rozciąganie. W szerokim znaczeniu, pranajama to sztuka regulowania przepływu energii życiowej poprzez świadome i celowe sterowanie oddechem. Praktyka ta jest jednym z filarów jogi i służy nie tylko jako metoda wprowadzająca w stan głębokiej medytacji, ale również jako potężne narzędzie służące do uzdrawiania i oczyszczania ciała oraz umysłu.

Istotą pranajamy jest wywieranie wpływu na autonomiczny system nerwowy, co pozwala na przejście od stanu pobudzenia do relaksacji, od walki lub ucieczki do odpoczynku i trawienia. Praktyka ta uczy nas, jak używać oddechu do wpływania na nasze fizyczne, emocjonalne i energetyczne stany. Kontrolując oddech, jesteśmy w stanie uspokoić umysł, zredukować poziom stresu, poprawić koncentrację i zwiększyć poziom energii. Jest to możliwe dzięki temu, że pranajama bezpośrednio wpływa na pracę serca, wpływając na spowolnienie rytmu serca, co w konsekwencji obniża ciśnienie krwi oraz poprawia nasze ogólne samopoczucie.

Jednym z kluczowych aspektów pranajamy jest uznanie oddechu za narzędzie, które łączy ciało z umysłem. Głębokie i świadome oddychanie jest bramą do lepszego poznania samego siebie, swoich reakcji na otaczający świat i emocji. Praktykowanie pranajamy pozwala nie tylko na poprawę wydolności oddechowej, ale także na wytworzenie głębszej świadomości własnego ciała, co z kolei ułatwia rozpoznawanie i zarządzanie napięciami oraz stresorem.

Pranajama obejmuje różne techniki oddychania, z których każda ma swoje własne cele i korzyści. Do najpopularniejszych należą takie techniki jak ujjayi (oddychanie zwycięzcy), które uspokaja umysł i rozgrzewa ciało; kapalabhati (świetliste czoło), które oczyszcza drogi oddechowe i energetyzuje; oraz nadi shodhana (oczyszczenie kanałów energetycznych), które harmonizuje obie półkule mózgu, wprowadzając stan równowagi i spokoju.

Każda z technik pranajamy działa na różne aspekty naszej egzystencji. Niektóre z nich koncentrują się na wydłużeniu fazy wdechu, co wzmacnia i energetyzuje ciało. Inne skupiają się na fazie wydechu, która pomaga w uspokojeniu umysłu i detoksykacji organizmu. Istotne jest również równoważenie obu faz oddechu, co prowadzi do głębokiego stanu medytacji i wewnętrznego spokoju. Podczas gdy techniki skoncentrowane na kontrolowaniu oddechu mogą być bardziej zaawansowane, podstawowe ćwiczenia pranajamy są dostępne dla każdego i mogą być praktykowane niemal przez każdą osobę, niezależnie od wieku czy stanu zdrowia.

Pranajama ma głębokie znaczenie nie tylko w kontekście fizycznym, ale również w wymiarze duchowym. W tradycji jogi uważa się, że poprzez kontrolę oddechu można kontrolować pranę, co prowadzi do odblokowania i harmonizacji czakr - centrów energetycznych w ciele. To z kolei pozwala na swobodny przepływ energii przez cały organizm, co skutkuje wzrostem witalności i zdrowia.

W kontekście terapeutycznym, pranajama jest stosowana do pomocy w leczeniu różnego rodzaju dolegliwości fizycznych i emocjonalnych. Przykładowo, techniki oddychania mogą przynosić ulgę osobom cierpiącym na astmę, przewlekły ból, migreny, lęki czy depresję. Ponadto, regularna praktyka pranajamy może przyczynić się do lepszego snu, trawienia i ogólnego poczucia zdrowia.

Należy jednak pamiętać, że pranajama, podobnie jak każda inna forma aktywności fizycznej czy duchowej, wymaga odpowiedniego podejścia i świadomości swoich ograniczeń. Zawsze warto zacząć od prostszych technik pod okiem doświadczonego instruktora, by uniknąć ewentualnych niepożądanych efektów oraz by właściwie zrozumieć głębię i mechanizmy tej praktyki.

W ten sposób, pranajama staje się nie tylko metodą uzdrawiania, ale też narzędziem do eksploracji własnej świadomości i związku między ciałem a umysłem. Praktyka ta uczy, jak wykorzystać oddech do przemiany zarówno wewnętrznej, jak i zewnętrznej, prowadząc do większej harmonii, zdrowia i spokoju.

Krótka historia Pranajamy

Pranajama, która wywodzi się z tradycji jogicznej Indii, jest sztuką kontroli nad oddechem, uważaną za klucz do otwarcia wewnętrznych drzwi do zdrowia, spokoju i duchowego wglądu. Początki tej praktyki sięgają czasów przed naszą erą, kiedy to starożytni ryszi, czyli mędrcy i jogini, odkryli wpływ świadomego oddychania na fizyczne i energetyczne aspekty życia. Święte pisma Indii, takie jak Rigweda, opisują pranajamę jako środek do osiągnięcia wyższych stanów świadomości i harmonii między ciałem, umysłem a duszą.

Teksty takie jak Upaniszady, które zostały spisane między 800 a 500 rokiem p.n.e., zawierają pierwsze pisemne świadectwa praktyk pranajamy, chociaż sugeruje się, że jej korzenie są jeszcze starsze. Pranajama została ujęta w sposób systematyczny w Patanjaliego "Joga Sutra", gdzie jest przedstawiona jako jeden z ośmiu filarów Asztanga Jogi. "Joga Sutra" z około 200 roku n.e. prezentuje pranajamę jako niezbędny element na ścieżce do oświecenia, równie ważny jak etyka, asany czy medytacja.

Zrozumienie pranajamy jest nierozerwalnie związane z pojęciem prany - subtelnego życiowego "paliwa", które według filozofii wschodniej przepływa przez wszystko, co żywe. Kontrolowanie prany za pomocą oddechu jest fundamentem tej praktyki. Praktykujący koncentruje się na różnych technikach oddychania, które mają na celu regulowanie i wzmacnianie przepływu prany, co może prowadzić do uzdrowienia ciała i umysłu oraz pogłębienia duchowości.

W Indiach pranajama była początkowo przekazywana ustnie z nauczyciela na ucznia. W wielu tradycjach linia przekazu ma nieprzerwaną ciągłość, a poszczególne metody oddychania były strzeżone jako sekretne techniki dostępne tylko dla wybranych. Z czasem jednak praktyki te stały się dostępne szerszemu gronu zainteresowanych, zwłaszcza po tym, jak w XIX i XX wieku jogę i pranajamę zaczęto propagować na Zachodzie.

Ważną postacią, która miała znaczący wpływ na popularyzację pranajamy na świecie, był Swami Vivekananda, który pod koniec XIX wieku przedstawił jogę i pranajamę publiczności zachodniej. W XX wieku takie osoby jak Swami Kuvalayananda i jego uczeń Swami Sivananda, przyczynili się do naukowego zbadania i opisania efektów pranajamy, co umożliwiło zrozumienie jej z punktu widzenia współczesnej nauki.

Od lat 20. XX wieku pranajama zaczęła być obiektem zainteresowania zarówno badaczy, jak i praktyków na całym świecie. Zrozumienie jej wpływu na autonomiczny układ nerwowy, zdolność do redukcji stresu i wpływu na ogólny stan zdrowia przyczyniło się do wzrostu popularności tej dawnej techniki. Dziś, pranajama jest integralną częścią wielu szkół jogi i jest nauczana jako metoda samopomocy w leczeniu różnych dolegliwości fizycznych i psychicznych.

Z biegiem czasu techniki pranajamy zostały zaadaptowane i modyfikowane, aby sprostać potrzebom i możliwościom współczesnego człowieka, który często zmaga się z szybkim tempem życia i stresem. Wiele z tych technik, takich jak ujjayi (oddychanie zwycięzcy), nadi shodhana (oczyszczanie kanałów energetycznych) czy kapalabhati (świecące czoło), stało się podstawowymi narzędziami w praktykach dążących do poprawy zdrowia i dobrostanu.

Podkreślenie naukowych korzyści płynących z pranajamy, takich jak obniżenie ciśnienia krwi, poprawa koncentracji i łagodzenie symptomów depresji, sprawia, że jest ona coraz bardziej ceniona w medycynie konwencjonalnej jako uzupełnienie do tradycyjnych terapii. Pranajama jest dzisiaj szeroko rozpowszechniona i praktykowana na całym świecie, będąc jednocześnie przedmiotem badań naukowych i praktyką duchową z głębokimi korzeniami w starożytnej wiedzy.

Korzyści zdrowotne płynące z regularnej praktyki

Regularna praktyka pranajamy, czyli kontroli oddechu, przynosi wiele korzyści zdrowotnych, zarówno na poziomie fizycznym, jak i psychicznym. Istotne jest, aby zrozumieć, iż oddech to nie tylko niezbędny proces fizjologiczny, ale też narzędzie, za pomocą którego można wpływać na stan całego organizmu.

Głębokie, świadome oddychanie stymuluje układ parasympatyczny, odpowiedzialny za reakcje organizmu takie jak spokój i relaksacja. Wpływa to na zmniejszenie poziomu stresu, poprawę nastroju i zwiększenie ogólnego poczucia dobrego samopoczucia. Praktykowanie pranajamy sprzyja zwiększeniu poziomu oksytocyny, znanego jako hormon miłości, co może prowadzić do wzmocnienia relacji międzyludzkich oraz budowania więzi społecznych.

Pranajama poprawia również jakość snu. Regularne ćwiczenia oddechowe mogą pomóc osobom cierpiącym na bezsenność. Oddychanie na przykład techniką 4-7-8, polegającą na wdechu przez 4 sekundy, zatrzymaniu oddechu na 7 sekund i wydechu przez 8 sekund, uspokaja umysł i przygotowuje ciało do snu.

Oprócz tego, pranajama pozytywnie wpływa na układ krążenia. Praktyki oddechowe zwiększają pojemność płuc, co poprawia wydajność układu oddechowego i przyczynia się do lepszego natlenienia krwi. To z kolei może obniżać ciśnienie krwi, zmniejszać ryzyko chorób serca i udarów mózgu. Dzięki temu krew bogata w tlen lepiej dociera do wszystkich komórek ciała, co przekłada się na poprawę ogólnego stanu zdrowia.

Regularna pranajama jest również istotna dla układu trawiennego. Techniki oddechowe mogą pobudzać perystaltykę jelit, pomagając w ten sposób w procesach trawiennych i zapobiegając zaparciom. Wpływa to także na lepszą absorpcję składników odżywczych z pożywienia, co ma znaczenie dla utrzymania odpowiedniego poziomu energii w ciągu dnia.

Dodatkowo, praktyka pranajamy może być pomocna w łagodzeniu bólu, zwłaszcza przewlekłego. Głęboki, świadomy oddech pomaga rozluźnić mięśnie i zmniejszyć napięcie, co jest często przyczyną bólu, na przykład w dolnej części pleców. Wpływa to również na zmniejszenie produkcji hormonów stresu, takich jak kortyzol, co może mieć bezpośredni wpływ na postrzeganie bólu.

Praktykowanie pranajamy może również wspierać układ odpornościowy. Poprzez polepszenie krążenia i zwiększenie poziomu natlenienia organizmu, organizm jest lepiej wyposażony do zwalczania infekcji i szybszego powrotu do zdrowia.

Pranajama to także narzędzie wpływające na zdrowie psychiczne. Praktyki oddechowe mogą pomagać w redukcji objawów związanych z lękiem, depresją i innymi zaburzeniami nastroju. Głębokie oddychanie pomaga wyciszyć umysł, zwiększa zdolność koncentracji i poprawia jasność myślenia.

Warto również wspomnieć o tym, że pranajama może być wykorzystana jako forma medytacji. Koncentracja na oddechu pomaga osiągnąć stan głębokiej relaksacji i mentalnego skupienia, co może przyczynić się do głębszego zrozumienia siebie i swojego wewnętrznego świata.

Podsumowując, regularna praktyka pranajamy to inwestycja w zdrowie na wielu poziomach. Poprawia funkcjonowanie układu oddechowego, krążenia, trawiennego i nerwowego, wpływa na redukcję poziomu stresu, poprawę jakości snu, zdrowie psychiczne, a także wspomaga naturalne mechanizmy obronne organizmu. Pranajama, stosowana jako codzienna rutyna, może stać się niezawodnym i prostym narzędziem do zarządzania zdrowiem i samopoczuciem.

Zarys książki i tego, czego czytelnik może się nauczyć

Pranajama, starożytna sztuka regulacji oddechu, jest jednym z najbardziej transformatywnych narzędzi dostępnych dla każdego poszukującego zdrowia, spokoju i wewnętrznej harmonii. Dzięki tej technice, każdy ma dostęp do potężnego zasobu, który może odmienić nie tylko jakość oddechu, ale i życia. W głębi tej praktyki leży przekonanie, że kontrolując rytm i głębokość oddechu, można wpływać na stan umysłu oraz funkcjonowanie ciała, co w efekcie prowadzi do zmniejszenia stresu, polepszenia koncentracji i wzrostu ogólnego poziomu energii.

Kluczem do zrozumienia pranajamy jest pojęcie prany, czyli życiowej energii, która według jogi przepływa przez ciało każdej istoty. Według tej filozofii, prana jest łącznikiem między cielesnością a świadomością, a jej harmonijny przepływ jest niezbędny dla utrzymania zdrowia i równowagi. Właśnie tutaj pojawia się rola świadomego oddechu – jako narzędzia do regulowania i balansowania tej życiodajnej energii.

Pranajama oferuje różnorodne techniki oddechowe, z których każda ma specyficzne zastosowanie i może przynosić różne korzyści. Na przykład, techniki takie jak Ujjayi, znana jako oddech zwycięzcy, pomagają wyciszyć umysł i są często stosowane podczas praktyki jogi dla zwiększenia koncentracji i ugruntowania uwagi. Inne, jak Kapalabhati, czyli oddech oczyszczający, działają jak energetyczny impuls oczyszczający zatory w przepływie energii i wspomagają detoksykację organizmu.

Czytelnik, zgłębiając tę książkę, nauczy się, jak praktykować pranajamę w bezpieczny i efektywny sposób. Zaczynając od podstaw, stopniowo będzie mógł przenieść się do bardziej zaawansowanych technik, przy czym każda z nich będzie dokładnie wyjaśniona i opatrzona wskazówkami, jak najlepiej wykonać dane ćwiczenie, jakie są jego korzyści oraz jakie mogą być odczucia i reakcje organizmu.

Praktykując regularnie, czytelnik będzie mógł zaobserwować, jak pranajama może usprawnić procesy fizjologiczne takie jak trawienie, krążenie czy regulacja ciśnienia krwi. Dowiedzą się również, w jaki sposób te techniki oddechowe wpływają na układ nerwowy, przynosząc ulgę w stanach lękowych, poprawiając jakość snu oraz zwiększając zdolność do relaksacji.

Oprócz fizycznych korzyści, pranajama ma głęboki wpływ na emocjonalne samopoczucie i stan psychiczny. Ćwiczenia te mogą być szczególnie pomocne w przezwyciężaniu negatywnych wzorców emocjonalnych, takich jak gniew, frustracja czy niepokój. Ponadto, są one nieocenione w kształtowaniu pozytywnego nastawienia, wzmacnianiu odporności emocjonalnej i rozwijaniu poczucia wewnętrznego spokoju.

Książka ta jest nie tylko przewodnikiem po technikach oddechowych, ale również zbiorem naukowych dowodów, osobistych anegdot i praktycznych wskazówek, które pomogą wdrożyć pranajamę do codziennej rutyny. Zawarte w niej informacje bazują na wielowiekowej tradycji, ale są przedstawione w taki sposób, by były dostępne i zrozumiałe dla współczesnego czytelnika, niezależnie od jego doświadczenia z jogą czy medytacją.

W trakcie lektury, odkryjemy również, jak praktyka pranajamy wpływa na głębsze połączenie z własnym ja, wspierając proces samoświadomości i duchowego rozwoju. Poprzez harmonizację oddechu z ciałem i umysłem, czytelnik będzie miał możliwość doświadczenia wewnętrznej transformacji, której skutki mogą być długotrwałe i przełomowe dla ogólnego dobrostanu.

Ostatecznie, dzięki tej książce, czytelnik zyska narzędzie, które pozwoli nie tylko zrozumieć teorię stojącą za pranajamą, ale przede wszystkim praktycznie zastosować ją w życiu, aby na własnej skórze doświadczyć uzdrawiającej mocy oddechu. To doświadczenie może otworzyć nowe drzwi do lepszego zdrowia, głębszej świadomości i ogólnie poprawionej jakości życia.

Table of Contents

Powitanie z czytelnikiem

Pranajama – starożytna mądrość dla współczesnego zdrowia

Definicja Pranajamy i jej znaczenie

Krótka historia Pranajamy

Korzyści zdrowotne płynące z regularnej praktyki

Zarys książki i tego, czego czytelnik może się nauczyć